“Chúng tôi hỗ trợ bà 20 triệu coi như tiền lệ phí nuôi co//n hộ, bà nên biết điều trả lại c//on cho chúng tôi”…nghe câu này xong bà Lan rơm rớm nước mắt vì tủi thân 

“Chúng tôi hỗ trợ bà 20 triệu coi như tiền lệ phí nuôi co//n hộ, bà nên biết điều trả lại c//on cho chúng tôi”…nghe câu này xong bà Lan rơm rớm nước mắt vì tủi thân 

Bà Lan bán gạo ở chợ huyện đã hơn ba mươi năm. Quầy gạo nhỏ xíu, mái tôn cũ, mỗi sáng bà đong từng lon gạo trắng cho khách quen, chiều về đếm lại vài tờ tiền nhàu trong túi áo.

Chồng bà mất sớm vì ta//i nạn, khi con cái còn chưa kịp có. Người ta khuyên bà đi thêm bước nữa cho đỡ cô quạnh, bà chỉ lắc đầu:

“Có số vậy rồi, tôi ở vậy cho nhẹ lòng.”

Một buổi chiều mưa, trong lần lên chùa xin gạo phát cho người nghèo, bà Lan thấy ba đứa trẻ con co ro trong góc hiên. Đứa lớn chừng năm tuổi, đứa bé nhất mới đỏ hỏn. Sư thầy bảo:

“Cha mẹ bỏ lại, để mảnh giấy xin chùa nuôi hộ…”

Bà Lan nhìn ba khuôn mặt lem luốc, lòn//g thắt lại. Đêm ấy, bà không ngủ được. Sáng hôm sau, bà quay lại chùa, lặng lẽ nói với thầy:

“Cho tôi xin nhận tụi nhỏ. Nghèo thì nghèo, nhưng còn hơi sức, tôi nuôi được.”

Từ đó, ba cô bé có mẹ.

Căn nhà lá chật hẹp, bữa cơm có khi chỉ canh rau với cà muối, nhưng chưa bao giờ bà Lan để con thiếu sách vở, thiếu áo quần lành lặn đến trường. Bà gánh gạo sớm hơn, về muộn hơn, lưng còng xuống theo năm tháng.

Ba đứa trẻ lớn lên ngoan ngoãn lạ thường. Chúng gọi bà là mẹ, không thêm một chữ nào khác. Khi hàng xóm trêu:

“Không phải mẹ ruộ//t đâu nha!”
Chúng chỉ cười:
“Mẹ nuôi tụi con từ nhỏ tới lớn, vậy là mẹ rồi.”

Năm tháng trôi qua, ba cô gái lần lượt trưởng thành. Một cô làm giáo viên, một cô là điều dưỡng, cô út làm kế toán.Cuộc sống chưa giàu có nhưng đủ ấm. Bà Lan nghĩ đời mình vậy là mãn nguyện.

Cho đến một ngày…

Người phụ nữ ăn mặc sang trọng đứng trước cửa nhà bà, theo sau là một người đàn ông. Họ nhìn quanh căn nhà cũ kỹ, ánh mắt pha chút khin/h thường.
Người phụ nữ lên tiếng trước:

“Tôi là mẹ ruộ//t của con bé lớn. Ngày xưa nghèo quá nên mới bỏ con. Giờ tôi tới đón nó về báo hiếu.”

Chưa kịp hoàn hồ//n , vài ngày sau, rồi thêm một cặp vợ chồng khác, lần lượt tìm đến nhận hai cô còn lại.
Họ đặt lên bàn xấp tiền mỏng, đúng 20 triệu, giọng lạnh tanh:

“Chúng tôi hỗ trợ bà 20 triệu coi như tiền lệ phí nuôi con hộ. Bà nên biết điều trả lại con cho chúng tôi.”

Câu nói như da//o cắt.
Bà Lan ngồi lặng, tay run run chạm vào xấp tiền. Cả đời tần tảo, chưa bao giờ bà thấy mình bị coi rẻ đến thế. Nước mắt bà rơi, không phải vì tiền, mà vì tủi thân.

Ba cô con gái đứng phía sau, nghe từng lời.

Ba cô con gái đứng phía sau, nghe từng lời.
Cô lớn bước lên, đẩy xấp tiền lại:
“Xin lỗi, chúng tôi không phải món đồ để mua bán.”

Cô thứ hai nghẹn giọng:
“Nỗi khổ của các người là bỏ con. Còn nỗi khổ của mẹ tôi là nuôi chúng tôi suốt mấy chục năm không một lời oán thán.”

Cô út nắm chặt tay bà Lan:
“Mẹ chỉ có một. Là mẹ Lan.”

Một tuần sau, ba cô con gái làm một việc khiến cả xóm không ai cầm được nước mắt.
Họ đưa bà Lan lên ủy ban, làm giấy nhận mẹ nuôi hợp pháp, đổi họ theo họ bà. Rồi trong một bữa cơm nhỏ, họ trao cho bà một cuốn sổ tiết kiệm:
“Mẹ không cần lo tuổi già. Tụi con ở đây.”

Bà Lan ôm ba đứa con vào lòng, khóc như chưa từng được khóc.
Ngoài cổng, những người từng bỏ rơi con đứng lặng, gương mặt cúi gằm. Hai mươi triệu nằm nguyên trên bàn, trở thành thứ tiền nặng nề nhất đời họ.

Bà Lan không nói một lời trách móc. Bà chỉ khẽ vuốt tóc các con, giọng run run:
“Mẹ nghèo tiền bạc, nhưng giàu vì có tụi con.”

Và lần đầu tiên sau nhiều năm, bà Lan mỉm cười thật trọn vẹn.