Mẹ âm thầm để lại cho tôi nửa mảnh đất, kèm theo lời dặn khiến tôi day d//ứt suốt nhiều năm: “Đừng bao giờ tiết lộ chuyện này với chồng.” Tôi từng nghĩ mẹ quá đ//a nghi, cho đến ngày biến cố ập đến và nhận ra mẹ đã nhìn xa hơn tôi rất nhiều…

Mẹ âm thầm để lại cho tôi nửa mảnh đất, kèm theo lời dặn khiến tôi day d//ứt suốt nhiều năm: “Đừng bao giờ tiết lộ chuyện này với chồng.” Tôi từng nghĩ mẹ quá đ//a nghi, cho đến ngày biến cố ập đến và nhận ra mẹ đã nhìn xa hơn tôi rất nhiều…

Tôi năm nay 32 tuổi, có chồng và hai con gái nhỏ. Hiện gia đình tôi đang sinh sống và làm việc ở trên thành phố. Sau gần 10 năm hôn nhân, vợ chồng tôi luôn minh bạch về vấn đề tài chính trong gia đình. Tôi không giữ tiền của chồng mà chúng tôi cùng đóng góp vào quỹ chung để chi tiêu và nuôi con. Phần còn lại để gửi vào quỹ tiết kiệm để mua nhà, mua xe và lo cho con cái sau này.

Chính sự rõ ràng đó nên từ trước đến giờ, vợ chồng tôi ít khi cãi nhau liên quan đến chuyện kinh tế trong nhà. Chỉ duy nhất một lần, tôi phát hiện chồng còn qua lại với người cũ. Lần đó, tôi đã bỏ về nhà ngoại và có ý định l//y hôn nên mẹ tôi biết chuyện.

Dù sau đó chồng có xin tôi tha thứ và vợ chồng tôi vẫn ổn suốt nhiều năm qua nhưng với mẹ tôi, dường như bà vẫn canh cánh về chuyện đó. Tôi không hiểu đó có phải là nguyên nhân khiến mẹ tôi đưa ra quyết định liên quan đến chuyện hiện tại hay không. Nhưng tôi vẫn muốn kể ra đây để mọi người cùng nhìn nhận vấn đề.

Tôi là con út trong gia đình có hai anh em. Bố tôi mất cách đây 3 năm, hiện còn mẹ đang sống một mình trong căn nhà cũ của ông bà. Vợ chồng anh trai tôi sống ở phần đất bên cạnh, ngày ngày qua lại chăm nom mẹ.

Tôi ở thành phố nên chỉ tranh thủ cuối tuần mới về thăm mẹ được. Dù có bận đến mấy, tôi vẫn cố sắp xếp thời gian về quê với mẹ. Bởi tôi biết, ở độ tuổi của mẹ, lại sống một mình nên chuyện cô đơn, nghĩ ngợi là điều không tránh khỏi.

Có những lần về quê, hai mẹ con cứ nằm trên giường kể hết chuyện ngày bé đến hiện tại. Tôi từng khuyên mẹ dọn về nhà anh trai sống để tiện chăm nom nhưng bà không nghe. Bà nói bà còn khỏe nên chưa muốn phiền ai cả. Bao giờ già yếu hẳn rồi tính.

Ấy vậy mà vừa rồi, mẹ bỗng gọi tôi từ thành phố về vì nói có việc. Tôi lo mẹ ốm nên xin nghỉ làm về ngay. Hôm ấy, mẹ ăn mặc chỉnh tề, nói tôi chở bà đến phòng công chứng. Tôi hỏi lên đó làm gì, mẹ chỉ nói là bà có việc cần phải làm khi còn minh mẫn.

Đến nơi, bà lấy trong túi ra một xấp giấy tờ về đất đai. Bà quay sang tôi nói rất bình thản: “Mẹ muốn lập di chúc”.

Tôi giật mình hỏi bà sao đang khỏe mạnh lại phải làm di chúc. Và tại sao không bảo con trai chở đi, lại gọi tôi từ thành phố về. Mẹ chỉ cười bảo, có những chuyện, mẹ với con gái vẫn dễ nói hơn.

Khi soạn thảo di chúc, tôi khá bất ngờ khi mẹ muốn để lại cho tôi một nửa mảnh đất rộng gần 500 mét vuông của ông bà. Bởi từ trước đến giờ, tôi chưa bao giờ nghĩ sẽ lấy đất nhà ngoại. Hơn nữa, nhà anh trai tôi ở quê cũng có hai đứa con trai, tôi vốn nghĩ, mẹ sẽ để lại cho các cháu sau này còn lo hương hỏa.

Khi tôi xua tay ngỏ ý từ chối với những lý do như vậy, mẹ tôi lập tức nắm chặt tay tôi nói đó là ý nguyện của bà. Thậm chí bà còn nói, bà luôn mong tôi hạnh phúc nhưng ở đời, mọi chuyện đều có thể xảy ra. Và bà muốn dù có chuyện gì, tôi cũng vẫn còn con đường lui.

Tôi không cãi nữa. Trên đường về, hai mẹ con đi rất chậm. Đến gần cổng nhà, mẹ bất ngờ nói: “Chuyện này, con đừng nói với chồng nhé”…và rồi chính quyết định này đã cứu vãn nửa đời sau của tôi.

02

Lời dặn dò của mẹ ngày hôm đó như một hạt mầm hoài nghi gieo vào lòng tôi. Suốt chặng đường từ quê lên lại thành phố, tôi nhìn chồng lái xe, nhìn hai đứa con gái nhỏ đang ngủ say ở ghế sau mà lòng trĩu nặng. Tôi tự trách mình đã nghĩ xấu cho chồng, tự trách mẹ quá đa nghi khi chuyện cũ với người thứ ba đã trôi qua hơn năm năm, và hiện tại Chu Hùng — chồng tôi — vẫn là một người cha mẫu mực, một người chồng có trách nhiệm.

Nhưng tôi vẫn chọn cách im lặng, cất kỹ tờ di chúc đã được công chứng vào sâu trong góc tủ khóa kín tại cơ quan, tuyệt đối không mang về nhà.

Cho đến ba năm sau, khi mẹ tôi đột ngột qua đời sau một cơn tai biến mạch máu não.

Sự ra đi của mẹ là một cú sốc lớn đối với tôi. Giữa lúc tôi đang ngập trong đau thương, thì bộ mặt thật của những người tôi gọi là “gia đình” bắt đầu lộ diện. Và biến cố ấy đã chứng minh: Tầm nhìn của mẹ tôi vượt xa sự ngây thơ của tôi đến cả vạn dặm.

03

Mẹ mất chưa đầy 49 ngày, anh trai và chị dâu đã vội vã gọi vợ chồng tôi về quê họp gia đình.

Trong căn nhà cấp bốn cũ kỹ của bố mẹ, anh trai tôi đặt lên bàn một bản thỏa thuận phân chia di sản thừa kế tự soạn. Anh ta hắng giọng, không dám nhìn thẳng vào mắt tôi:

“Cái Tranh ạ, đất của bố mẹ xưa nay vẫn là đất tổ tiên. Anh là con trai trưởng, lại nuôi hai cháu đích tôn lo chuyện hương hỏa sau này. Phần đất 500m² của mẹ, anh tính sẽ đứng tên hết để sau này còn xây nhà thờ tổ. Em là con gái đã gả đi xa, coi như không liên quan nữa. Hôm nay anh gọi hai vợ chồng về để em ký vào biên bản từ chối nhận di sản.”

Tôi chưa kịp lên tiếng, Chu Hùng — chồng tôi — đã nhanh nhảu cướp lời. Anh ta nở nụ cười xởi lởi, kéo tay tôi rồi cầm bút lên:

“Ôi dào, anh cả nói thế là quá chuẩn rồi! Vợ chồng em ở trên phố, công việc ổn định, nhà cửa sau này cũng tự mua được. Đất cát ở quê cứ để anh cả quản lý lo thờ cúng bố mẹ. Tranh ơi, em ký đi, anh em trong nhà nhường nhịn nhau một tí cho êm đẹp.”

Tôi lạnh lùng nhìn bàn tay đang ấn cây bút vào lòng bàn tay tôi của chồng.

Hóa ra, anh ta hào phóng như vậy không phải vì thương anh rể, mà vì anh ta tự tin rằng số tiền tiết kiệm chung suốt 10 năm qua của hai vợ chồng — hơn hai tỷ đồng để chuẩn bị mua chung cư trả góp — đang nằm gọn trong tài khoản do anh ta đứng tên đứng chữ. Anh ta nghĩ tôi hoàn toàn phụ thuộc vào anh ta, nên muốn tỏ vẻ rộng lượng để giữ thể diện cho bản thân.

Tôi rút tay về, đặt cây bút xuống bàn, chậm rãi nói:

“Em không ký. Đất của mẹ, em muốn giữ lại một nửa.”

Sắc mặt của cả anh trai, chị dâu lẫn Chu Hùng lập tức thay đổi. Chồng tôi nhíu mày, giọng bắt đầu gắt gỏng: “Em bị sao thế Tranh? Đã bảo là đất hương hỏa, em tranh giành làm gì? Đừng có ích kỷ thế!”

“Tôi ích kỷ?” Tôi nhìn thẳng vào mắt Chu Hùng. “Anh hào phóng bằng tiền và tài sản của tôi từ bao giờ thế?”

Buổi họp gia đình tan vỡ trong sự giận dữ của anh trai và sự xấu hổ, bực dọc của chồng tôi.

04

Cơn bão thực sự bùng nổ vào một tuần sau đó.

Hôm đó là thứ Sáu, tôi nhận được cuộc gọi từ ngân hàng thông báo tài khoản tiết kiệm liên kết của hai vợ chồng có biến động lớn. Toàn bộ số tiền hơn hai tỷ đồng tích cóp suốt 10 năm qua đã bị rút sạch.

Tôi run rẩy gọi cho Chu Hùng, nhưng thuê bao không liên lạc được.

Tối muộn, anh ta mò về nhà trong tình trạng say khướt, quần áo xộc xệch. Vừa thấy tôi, anh ta đã quỳ sụp xuống, khóc lóc thảm thiết:

“Tranh ơi, anh xin lỗi… Anh bị người ta lừa rồi. Anh chung vốn làm ăn với người ta đầu tư đất nền, ai ngờ dự án ma, thằng chủ đầu tư ôm tiền trốn rồi… Tiền tiết kiệm của chúng ta bay sạch rồi em ơi!”

Đầu óc tôi quay cuồng, tai ù đi. Hai tỷ đồng — mồ hôi nước mắt, những đêm tăng ca kiệt sức, sự chắt bóp chi tiêu của tôi để lo cho tương lai của hai đứa con — giờ đã thành một con số không tròn trĩnh.

Nhưng sự thật còn tàn nhẫn hơn thế.

Hai ngày sau, một người phụ nữ lạ mặt gửi đến cho tôi một tệp tài liệu qua tin nhắn. Đó là những bức ảnh chụp Chu Hùng cùng nhân tình của anh ta — không ai khác chính là cô người yêu cũ năm xưa — đang ôm ấp nhau tại một căn hộ chung cư cao cấp. Người phụ nữ kia chính là vợ của gã môi giới đất. Cô ta cay cú nhắn cho tôi:

“Chồng chị không bị lừa đâu. Anh ta tự nguyện rút hết tiền tiết kiệm của gia đình để mua căn hộ kia cho con bồ đứng tên đấy. Nhưng anh ta đen đủi gặp đúng chồng tôi là dân xã hội đen, giờ căn hộ đó đã bị siết nợ vì chồng tôi phát hiện ra hai đứa nó mèo mả gà đồng với nhau. Chị lo mà giữ thân đi!”

Hóa ra, màn kịch “bị lừa đầu tư” chỉ là cái cớ để anh ta hợp thức hóa việc tẩu tán tài sản chung cho nhân tình. Sự phản bội tàn nhẫn và dơ bẩn này khiến tôi ghê tởm đến tận cùng.

Tôi ném sấp ảnh vào mặt Chu Hùng khi anh ta đang giả vờ ủ rũ trên sofa. Mặt anh ta cắt không còn giọt máu. Biết không thể chối cãi, anh ta lập tức thay đổi thái độ, trợn mắt quát tháo:

“Phải! Tôi đem cho cô ấy đấy thì sao? Mười năm qua sống với cô tôi ngột ngạt lắm rồi! Lúc nào cũng tiền tiền, rõ ràng sòng phẳng đến phát mệt. Ly hôn thì ly hôn, tôi thách cô làm gì được tôi đấy! Tiền mất sạch rồi, nhà này là nhà thuê, giờ ly hôn cô chỉ có nước dắt hai đứa con ra đường làm ăn xin!”

05

Nhìn bản mặt đê tiện của kẻ chung chăn gối suốt một thập kỷ, tôi không khóc, trái lại, tôi cảm thấy một sự bình tĩnh đến lạ kỳ.

Tôi vào phòng làm việc, lấy ra tờ di chúc có chứng thực của mẹ mà tôi đã cất giữ suốt ba năm qua, đặt lên bàn cùng tờ đơn ly hôn đã ký sẵn.

“Chu Hùng, anh nhìn cho kỹ đi.”

Tôi chỉ tay vào văn bản pháp lý.

“Mẹ tôi đã sang tên cho tôi nửa mảnh đất ở quê từ ba năm trước. Với giá đất hiện tại ở khu vực đó, nửa mảnh đất 250m² mặt đường của mẹ trị giá ít nhất là ba tỷ rưỡi. Đây là tài sản riêng được thừa kế hợp pháp, anh và gia đình anh không có quyền chạm vào một xu.”

Chu Hùng trợn tròn mắt, giật lấy tờ di chúc đọc đi đọc lại, mặt mũi xám ngoét như tro tàn. Anh ta lắp bắp: “Không… không thể nào… Sao cô giấu tôi? Sao mẹ cô lại…”

“Nếu năm xưa tôi không nghe lời mẹ, nếu tôi ngu ngốc đem chuyện này kể cho anh nghe, thì có lẽ nửa mảnh đất này cũng đã bị anh tìm cách ngọt nhạt để mang đi cung phụng cho nhân tình rồi đúng không?”

Tôi cười lạnh, dứt khoát quay lưng.

Tôi bế hai con ra khỏi căn nhà thuê ngay trong đêm. Với số giấy tờ hợp pháp trong tay, tôi nhanh chóng hoàn tất thủ tục ly hôn đơn phương. Chu Hùng gánh trên đầu khoản nợ nần chồng chất sau vụ áp phe bất thành với gã giang hồ, lại bị công ty sa thải vì bê bối đời tư, giờ chỉ biết trốn chui trốn lủi.

Còn tôi, tôi bán đi một phần nhỏ đất của mẹ để lấy vốn mở một cửa hàng kinh doanh nhỏ trên thành phố, phần còn lại tôi vẫn giữ để xây một căn nhà nhỏ ở quê — nơi ba mẹ con có thể về an yên mỗi dịp cuối tuần.

Nằm trong căn nhà mới, ôm hai đứa con gái nhỏ vào lòng, nước mắt tôi khẽ rơi khi nhìn di ảnh của mẹ trên bàn thờ.

Hóa ra, người phụ nữ lam lũ ở quê cả đời không bước ra khỏi lũy tre làng lại có một nhãn quan sắc bén và một tình yêu bao la đến vậy. Bà đã dùng sự “đa nghi” của một người mẹ đi trước để xây dựng cho đứa con gái ngây thơ của mình một chiếc phao cứu sinh vững chắc nhất trước giông bão cuộc đời.

Cảm ơn mẹ, vì đã cho con một đường lui để bắt đầu lại cuộc đời mới đầy kiêu hãnh.